Răng sữa có 20 chiếc, 5 mỗi phần tư, và trong hệ FDI chúng mang mã từ 51 tới 85. Chữ số đầu từ 5 tới 8 là dấu hiệu nhận ra răng sữa ngay từ mã, không cần ghi chú thêm. Đó cũng là lý do hệ này chọn các con số đó.
Bài này cho sơ đồ đủ 20 răng, lịch mọc theo tháng, lịch thay theo tuổi, và phần hay sai nhất: ghi sơ đồ cho trẻ đang có cả răng sữa lẫn răng vĩnh viễn. Tổng quan ở sơ đồ răng.
Sơ đồ răng sữa: đủ 20 răng
| Hàm | Bên phải bệnh nhân (từ giữa ra sau) | Bên trái bệnh nhân (từ giữa ra sau) |
|---|---|---|
| Trên | 51, 52, 53, 54, 55 | 61, 62, 63, 64, 65 |
| Dưới | 81, 82, 83, 84, 85 | 71, 72, 73, 74, 75 |
Khác biệt quan trọng so với răng vĩnh viễn: răng sữa chỉ có 5 răng mỗi phần tư, nên không có răng sữa số 6, 7, 8. Và hai răng cuối (số 4, 5) là răng cối sữa, không phải răng cối nhỏ như ở người lớn.
| Số | Tên gọi | Mã FDI | Răng vĩnh viễn thay nó |
|---|---|---|---|
| 1 | Răng cửa giữa sữa | 51, 61, 71, 81 | Răng số 1 |
| 2 | Răng cửa bên sữa | 52, 62, 72, 82 | Răng số 2 |
| 3 | Răng nanh sữa | 53, 63, 73, 83 | Răng số 3 |
| 4 | Răng cối sữa thứ nhất | 54, 64, 74, 84 | Răng số 4 (cối nhỏ thứ nhất) |
| 5 | Răng cối sữa thứ hai | 55, 65, 75, 85 | Răng số 5 (cối nhỏ thứ hai) |
Lịch mọc răng sữa
Khoảng tháng tuổi dưới đây là mức tham khảo, sai lệch vài tháng là thường. Thứ tự mọc ổn định hơn mốc thời gian, nên khi tư vấn thì thứ tự đáng tin hơn con số.
| Răng sữa | Mã FDI | Hàm dưới | Hàm trên |
|---|---|---|---|
| Cửa giữa sữa | 71, 81 / 51, 61 | 6 tới 10 tháng | 8 tới 12 tháng |
| Cửa bên sữa | 72, 82 / 52, 62 | 10 tới 16 tháng | 9 tới 13 tháng |
| Cối sữa thứ nhất | 74, 84 / 54, 64 | 14 tới 18 tháng | 13 tới 19 tháng |
| Răng nanh sữa | 73, 83 / 53, 63 | 17 tới 23 tháng | 16 tới 22 tháng |
| Cối sữa thứ hai | 75, 85 / 55, 65 | 23 tới 31 tháng | 25 tới 33 tháng |
Khoảng 2,5 tới 3 tuổi thì đủ 20 răng sữa.
Lịch thay răng sữa
| Răng sữa | Tuổi rụng tham khảo | Thay bằng |
|---|---|---|
| Cửa giữa sữa | 6 tới 7 tuổi | Răng số 1 |
| Cửa bên sữa | 7 tới 8 tuổi | Răng số 2 |
| Cối sữa thứ nhất | 9 tới 11 tuổi | Răng số 4 |
| Răng nanh sữa | 9 tới 12 tuổi | Răng số 3 |
| Cối sữa thứ hai | 10 tới 12 tuổi | Răng số 5 |
Chiếc răng vĩnh viễn mọc đầu tiên lại không thay cho răng sữa nào: đó là răng số 6, mọc khoảng 6 tuổi ở phía sau răng cối sữa thứ hai. Vì không có răng sữa nào lung lay báo trước, nó hay mọc mà không ai để ý. Chi tiết ở sơ đồ răng vĩnh viễn.
Ghi sơ đồ răng ở giai đoạn hai loại răng
Từ khoảng 6 tới 12 tuổi, trong miệng có cả răng sữa lẫn răng vĩnh viễn. Đây là giai đoạn ghi sơ đồ dễ sai nhất, và ba lỗi dưới đây đều là lỗi im lặng khi ghi tay:
- Dùng mã vĩnh viễn cho răng sữa. Ghi răng cối sữa thứ nhất hàm trên phải thành 14 thay vì 54. Sai răng, và thường sai cả nhóm giá vì dịch vụ cho răng sữa hay tách riêng.
- Để ô trống không nói rõ nghĩa. Ô số 1 trống ở trẻ 6 tuổi gần như luôn là "răng sữa vừa rụng, vĩnh viễn chưa mọc", chứ không phải mất răng. Hai thứ đó khác nhau hoàn toàn về theo dõi.
- Không ghi lại thời điểm. Sơ đồ răng của trẻ là một thứ thay đổi theo tháng. Một sơ đồ không có mốc ngày thì sáu tháng sau không dùng được để so sánh.
Hai lỗi đầu biến mất khi sơ đồ răng được chọn trên hình thay vì gõ mã, vì hình răng sữa và hình răng vĩnh viễn là hai thứ khác nhau trên màn hình. Lỗi thứ ba biến mất khi mỗi lần ghi là một bản ghi có ngày, thay vì sửa đè lên sơ đồ cũ. SimlyDent giữ sơ đồ răng theo cách đó: chọn răng trên hình, mỗi lần ghi là một mốc có ngày, và lịch sử từng răng xem lại được.
Đọc tiếp: cách đánh số thứ tự răng, vị trí các răng trong hàm.
Câu hỏi thường gặp về răng sữa
Vì sao răng sữa không có mã số 6, 7, 8?
Vì mỗi phần tư răng sữa chỉ có 5 chiếc, nên chữ số thứ hai chỉ chạy từ 1 tới 5. Ba răng số 6, 7, 8 là răng vĩnh viễn mọc thêm về sau, không có bản răng sữa tương ứng.
Mã 54 và mã 14 khác nhau ra sao?
Cùng vị trí thứ tư ở hàm trên bên phải, nhưng 54 là răng cối sữa thứ nhất còn 14 là răng cối nhỏ thứ nhất đã thay nó. Chữ số đầu bằng 5 là dấu hiệu nhận ra răng sữa ngay từ mã, không cần ghi chú thêm.
Răng cối sữa và răng cối nhỏ có phải một không?
Không. Hai răng cuối của mỗi phần tư răng sữa là răng cối sữa, và chúng được thay bằng răng cối nhỏ của bộ vĩnh viễn. Gọi lẫn hai tên này là nguồn sai khi tra bảng giá dịch vụ, vì nhiều phòng khám tách giá riêng cho răng sữa.
Chiếc răng vĩnh viễn mọc đầu tiên là chiếc nào?
Răng số 6, khoảng 6 tuổi, mọc ở phía sau răng cối sữa thứ hai. Nó mọc trước cả răng cửa vĩnh viễn, và vì không thay chiếc răng sữa nào nên không có gì lung lay báo trước.
